ABD Enflasyonu Beklentileri Aştı: Faiz Artırımı Baskısı Hafifliyor Mu?

ABD Enflasyonunda Beklenmedik Düşüş Piyasaları Hareketlendirdi

Haziran ayı ABD Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) verileri, piyasalarda büyük bir aşağı yönlü sürprize imza attı. Özellikle enerji enflasyonundaki beklenenden daha keskin düşüş, aylık fiyatları konsensüs tahmininin (-0.1%) oldukça üzerinde, %0.4 geriletti. Yıllık bazda ise enflasyon, %4.2 seviyesinden %3.5'e yavaşlayarak beklentilerin (%3.8) altında kaldı. Temel fiyat artışları da korkulandan daha zayıf bir seyir izledi; aylık bazda sabit kalan fiyatlar, yıllık bazda ise %2.9'dan %2.6'ya geriledi (konsensüs %2.8 idi).

Detaylara bakıldığında, konut maliyetlerinin genel düşüşte en büyük paya sahip olduğu görüldü. Çekirdek mal fiyatlarındaki gerileme de dikkat çekiciydi (özellikle ikinci el ve yeni araçlar, giyim, ev eşyaları ve reçeteli ilaçlar öne çıktı). Hava yolu ve konaklama dışındaki hizmet enflasyonunda da bir moderasyon gözlemlendi. Enflasyon verisi öncesinde birçok Fed yetkilisinin çekirdek TÜFE rakamını vurgulaması, piyasaların yukarı yönlü bir sürprize hazırlandığına işaret ediyordu. Hatta aylık bazda %0.3'lük bir çekirdek enflasyon artışı, Temmuz ayı Fed faiz artırımını kesinleştirebilirdi.

Veriye hazırlıksız yakalanan ABD faiz piyasalarında, özellikle kısa vadede bir rallinin yaşandığı görüldü. ABD 2 yıllık tahvil getirisi 8.9 baz puan düşüşle günü tamamladı. Gün içi düşüşler daha belirgin olsa da, Fed Valisi Warsh'ın Kongre'deki yarı yıllık sunumu bu düşüşleri bir miktar sınırladı. Warsh'ın yorumları, Haziran FOMC toplantısı sonrası yaptığı açıklamalara büyük ölçüde paraleldi, ancak enflasyonla mücadele konusundaki söylemi biraz daha sertti. Enflasyonun yüksek kalmasına karşı “sıfır tolerans” gösterileceğini ve fiyat istikrarının yeniden sağlanması konusunda kararlı olduklarını belirtti. Soru-cevap bölümünde ise Haziran TÜFE raporunun henüz görevin tamamlandığı anlamına gelmediğini ifade etti. Warsh, büyüme konusunda ise daha iyimser bir tablo çizerek, özellikle yapay zeka ve sermaye harcamalarındaki yatırımlara özel vurgu yaparak, ılımlı yerine sağlam bir büyüme hızından bahsetti. Bu arada, Haziran ayı TÜFE'ye tüketici elektroniği fiyatlarındaki artışların da yukarı yönlü katkı sağladığı belirtildi.

ABD faiz eğrisinin uzun ucu ise daha sakin bir tepki verdi. ABD 10 yıllık ve 30 yıllık tahvil getirileri sırasıyla 3.3 baz puan ve 0.1 baz puan düşüşle kapandı. Bunun temel nedenleri Warsh’ın şahin mesajları ve Orta Doğu'da ABD ile İran arasındaki devam eden gerilimler (donanma ablukasının yeniden tesis edilmesi dahil) nedeniyle enerji fiyatlarının yukarı yönlü seyrini sürdürmesi olarak gösteriliyor.

Avrupa ve Asya Piyasalarında Farklı Dinamikler

Enerji fiyatlarındaki gelişmeler, dün Avrupa tahvil piyasaları için kritik öneme sahipti. Avrupa tahvilleri, ABD faiz eğrisinin kısa ucundaki ralliye tam olarak katılmadı. Faiz desteğindeki göreceli kayıp, EUR/USD paritesini 1.14'ün altından 1.1462'lik gün içi zirveye taşıdı. Ancak ilk önemli teknik direnç seviyesi olan 1.1473'e ulaşmak mümkün olmadı. Bugün açıklanacak ekonomik takvimde sadece ikinci derece veriler yer alıyor, bu da piyasa hareketlerinin genel risk iştahına bağlı olarak şekillenmesine neden olabilir.

Diğer yandan, Çin ekonomisi 2023'ün ikinci çeyreğinde çeyreklik bazda %0.9 büyüyerek, ilk çeyrekteki %1.3'lük büyümeden ivme kaybetti ve iki yılı aşkın sürenin en yavaş büyüme hızına ulaştı. Yıllık bazda ise GSYİH artışı %4.3 olarak gerçekleşti; bu rakam, yıl için belirlenen %4.5-5'lik büyüme hedefinin altında kaldı. Bu durum, hükümetten ek teşvik çağrılarını yeniden alevlendirdi. Ancak, Haziran ayı ekonomik verileri perakende satışlarda beklentilerin üzerinde bir artış gösterdi; yıllık bazda %1'lik bir yükseliş kaydedildi. Sanayi üretimi ise ilk çeyrekteki %4.5'ten %5.3'e yükselerek ivme kazandı ve ihracat rekor seviyelere ulaştı. Buna karşın, sabit sermaye yatırımları düşüşünü sürdürdü. %5.7'lik düşüş, 1992'den bu yana (pandemi dönemi hariç) serinin en büyük gerilemesi oldu. Özellikle emlak yatırımları, Covid-19 döneminde bile görülmeyen %18'lik bir daralma ile zayıf sermaye harcamalarının en belirgin örneği olmaya devam ediyor. Çin yuanı bu verilere sakin tepki verirken, USD/CNY paritesi 6.77 civarındaki son çoklu yılın en düşük seviyelerine yakın işlem gördü.

Avrupa'nın Kritik Hammadde Bağımlılığı Uyarısı

IFO Enstitüsü'nün dün yayınladığı bir çalışmada, Avrupa Birliği'nin (AB) kritik hammaddeler konusunda bağımsızlık hedefine ulaşma riskinin bulunduğu uyarısı yapıldı. İncelemeye alınan 27 kritik hammaddeden sadece dördünde AB'nin küresel üretimin %5'inden fazlasını gerçekleştirdiği belirtiliyor. Dokuzunda ise bu oran sıfır. IFO araştırmacısı Gourevich, Avrupa'nın kaynak zengini ülkelerle istikrarlı ortaklıklar kurması ve kendi rezervlerini sistematik olarak geliştirmesi gerektiğini savunuyor, ancak şu ana kadar somut adımlardan ziyade niyet beyanlarının ve belirsizliklerin hakim olduğunu vurguluyor.

Çalışma ayrıca, AB'nin ithalata olan bağımlılığının, özellikle geleceğin teknolojileri alanında çok yüksek olduğuna dikkat çekiyor. Avrupa, piller, yarı iletkenler, yenilenebilir enerji ve savunma sanayii için gerekli olan ham maddelerin neredeyse tamamını yurt dışından temin etmek zorunda. Gourevich'e göre, makul fiyatlarla tedarik güvencesi sağlamak için acil önlem alınması gerekiyor. “AB, kaynak zengini ülkelerle olan ortaklıklarını artık somut projeler ve finansman taahhütleriyle desteklemeli. Duyurular artık yeterli değil” ifadelerini kullandı. Bu durum, Avrupa'nın sanayi stratejileri ve tedarik zincirleri üzerinde önemli etkilere sahip olabilir.